Το αποτέλεσμα μιας βραδινής νοσταλγίας

Με αφορμή το βίντεο – ντοκιμαντερ  της προηγούμενης ανάρτησης με έπιασε η νοσταλγία για την γειτονιά των φοιτητικών μου χρόνων με την τόσο βαριά ιστορία. Σαν ένα μικρό τονωτικό της νοσταλγίας αυτής παραθέτω όλόκληρο το κείμενο «η τοιχογραφία» του Μάριου Χάκκα, απόσπασμα του οποίου ακούγεται στο τέλος του εν λόγω ντοκιμαντέρ.

Η τοιχογραφία

ΣΤΗΝ ΚΑΙΣΑΡΙΑΝΗ, στο μοναστήρι, υπάρχει μια τοιχογραφία σε τρεις φάσεις, «ο εμπεσών εις ληστάς», που δεν ξεφεύγει καθόλου από τη γνωστή περιγραφή της Γραφής: Ένας ταξιδιώτης πιάνεται από ληστές, πέφτει η σχετική «ξυλοκοπία», Φεύγουν οι λεβέντες στοιχισμένοι και με τα ματσούκια επ’ ώμου σα να ‘ναι στρατός, κάποιος περαστικός μαζεύει τον δαρμένο.
Εκείνο που βλέπει κανένας με την πρώτη ματιά είναι η κακοτεχνία αυτής της τοιχογραφίας που ίσως δημιουργεί μια καινούρια αισθητική όπως όλα τα εκ πρώτης όψεως κακόγουστα πράγματα και που φυσικά δε μ’ ενδιαφέρει απ’ αυτή την πλευρά. Εκείνο που με κόβει είναι ότι εξαιτίας αυτής της δήθεν κακοτεχνίας προκύπτει ένα διαφορετικό νόημα πέραν του αρχικού της παραβολής και που ταιριάζει με μερικά περιστατικά που συνέβησαν στη συνοικία της Καισαριανής.

Συνέχεια

Advertisements

Με αφορμή μία εκπομπή…

Η ιδεολογική κυριαρχία και τρομοκρατία της Αριστεράς στην Ελλάδα, για την οποία φωνάζουν μαινόμενοι οι απόγονοι των μαυραγοριτών και των ταγματασφαλιτών είναι η εμμονή των αγωνιστών της Αριστεράς ακόμα και στις πιο δύσκολες συνθήκες να παλεύουν με κάθε μέσο ώστε οι άνθρωποι της τάξης μας να μη ζουν στο, υλικό και πνευματικό, περιθώριο που επιφυλάσσουν για αυτούς τα αφεντικά.
Μάλιστα κύριοι αποδεχόμαστε την κατηγορία και είμαστε πολύ περήφανοι και περήφανες γι’ αυτό!!

ΥΓ1. Για κάτι τέτοιες εκπομπές σαν τις «μικροπόλεις» την κλείσανε την ΕΡΤ
ΥΓ2. Η ατέλειωτη γοητεία της παλιάς μου γειτονιάς σε μια εκπομπή μισής ώρας.

«Αν δεν ήτανε η Αριστερά, να έχω ενταχθεί στην Αριστερά από 12 χρονών, να έχω αποκτήσει μέσα στην Αριστερά μια παιδεία για τη ζωή, γιατί είμαστε σε αυτή την κατάσταση, γιατί δεν έχουμε να φάμε, μπορεί να είχαμε γίνει και πουτάνες… Η Αριστερά μου έμαθε να διαβάζω, το βασικό ήτανε για μένα, και με έμαθε να σκέφτομαι, να βλέπω θέατρο. Μας έδινε σε μας τα κορίτσια και τα αγόρια που ήμασταν χωρίς παιδεία, μας έδινε τροφή για να μπορούμε να ανέβουμε και πιο πάνω…»

Δυο λόγια ξεκάθαρα στο παραπέντε του 2ου γύρου για το Βόλο που αγαπώ…

Εντάξει το δέχομαι ο τίτλος του κειμένου είναι λίγο ξενέρωτος και “φλώρικος”. Από την άλλη όμως όλη αυτη τη βδομάδα κάθομαι και σκέφτομαι τα αποτελέσματα του 1ου γύρου των εκλογών και μου βγήκε λίγο αυθόρμητα ο τίτλος. Αλλά ας πάρουμε λίγο τα πράγματα από την αρχή… Συνέχεια

εκπαιδευτικό κίνημα 1988 – 2008

Ένα αφιέρωμα από το τέυχος 84 του περιοδικού ΑΝΤΙΤΕΤΡΑΔΙΑ της ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ (Χειμώνας 2007 – 2008). Πρόκειται για το επετειακό τεύχος για τα 20 χρόνια του περιοδικού που ξεκίνησε την έκδοση του μαζί με τις μεγάλες απεργιακές κινητοποιήσεις των εκπαιδευτικών το 1988. Γίνεται σημαντική αναφορά στους μεγάλους σταθμούς του εκπαιδευτικού κινήματος την 20ετία 1988 – 2008, μαζί με ένα χρονικό των εκδόσεων του περιοδικού. Ανεξάρτητα από τις όποιες διαφορές στις εκτιμήσεις, τις θέσεις και τα συμπεράσματα των αγώνων που σίγουρα υπάρχουν από τις διάφορες πλευρές της εκπαιδευτικής Aριστεράς πρόκειται για μία από τις ελάχιστες προσπάθειες εξιστόρησης των μεγάλων σταθμών του κινήματος της εκπαίδευσης τις τελευταίες δεκαετίες και για αυτο και είναι χρήσιμο να διαβαστεί στη σημερινή συγκυρία. Καλούς μας αγώνες!
(το κείμενο είναι σε pdf. Για να μειώσω τον όγκο ανεβάζω μόνο το αφιέρωμα και όχι ολόκληρο το τεύχος. Τα τέυχη του περιοδικού μπορούν να βρεθούν εύκολα στο ίντερνετ στο antitetradia.gr)

afieroma antitetradia 88-08.pdf

Welcome to the dark side! ή η κρίση ως noir μυθιστόρημα…

Η πόλη που έχεις εσύ δεν είναι αυτή πού έχουν οι άλλοι. Η δικιά σου πόλη, ή πόλη του καθενός, έχει τις κολόνες φωτισμού στο λάθος σημείο και είναι γεμάτη σκιές εκεί πού δεν θα έπρεπε να υπάρχουν. Στην πόλη σου, ο εφημεριδοπώλης κρεμάει την Ouaciones πλάγια και πρέπει να κάνεις ακροβατικά για να ρίξεις μια ματιά στους τίτλους. Στην πόλη σου το κατάστημα της γωνίας κλείνει οπωσδήποτε στις 7.15, μολονότι όταν τους ρωτήσεις το πρωί τί ώρα θα κλείσουν το βράδυ θα σου πουν στις οχτώ. Στην πόλη σου το κανάλι ‘Εννιά δείχνει με παρεμβολές την ώρα πού έχει ταινίες με τον Μπόγκαρτ. «Ίσως ή προσωπική πόλη του καθενός να έχει ομοιότητες με τις άλλες. Ή αθλιότητα, ή ανεργία, ή αδιαντροπιά της εξουσίας που ψεύδεται ηλεκτρονικά, ή τιμή της βενζίνης, το μαύρο σύννεφο που ταξιδεύει από βορειοδυτικά προς νοτιοδυτικά, ή κακοκεφιά των γειτόνων του πέμπτου, ή στάνταρ γεύση των χάμπουργκερ στα φαστφουντάδικα, ή ακαριαία αντίδραση της καθαρίστριας όταν μια λάμπα κινείται απρόβλεπτα και αναγγέλλει το σεισμό. Όλα αυτά όμως είναι διακόσμηση. Ζούμε σε διαφορετικές πόλεις, που είναι κατασκευασμένες με υλικά τις καταχρήσεις εξουσίας και το φόβο, τη διαφθορά και τη διαρκή απειλή της ζούγκλας πού, κρυμμένη στα πρόσωπα του συστήματος, ξεπροβάλλει κάθε τόσο για να μας υπενθυμίζει ότι είμαστε εύθραυστοι, ότι είμαστε μόνοι, ότι μια μέρα θα γίνουμε λίπασμα για τα ραδίκια. Ή ότι μια μέρα όλα πρέπει να παιχτούν κορόνα-γράμματα, στυλ γούεστερν, ή να κριθούν σε μια μονομαχία στην κεντρική λεωφόρο : αυτοί ή εμείς. Μέσα σ’ αύτη τη μοναξιά, ή ιδιωτική σου πόλη πλάθει αλληλεγγύη. Είναι κάποια αδύναμα φράγματα από οδοντογλυφίδες πού μερικές φορές ανθίστανται στην ορμητική πλημμύρα. Είναι το χαμόγελο των ιδιοκτητών του χρωματοπωλείου, το μάτι πού σου κλείνει συνένοχα στο λεωφορείο ό τύπος πού τυχαία διαβάζει το ίδιο μυθιστόρημα μ’ εσένα, ή ικανοποίηση των επιβατών πού παρακολουθούν το ανθρωποφάγο φιλί αποχαιρετισμού δύο φοιτητών της Φιλοσοφικής πού φιλιούνται λες και αύριο δεν θα έχουν πάλι μαζί μάθημα, ή λες και δεν θα γίνει πια κανένα μάθημα. Το άγριο βλέμμα όλων όταν ο μπάτσος της γωνίας δίνει κλήση σ’ έναν μοτοσικλετιστή. Και μέσα στη δική σου την πόλη δημιουργούνται άλλες μικρότερες πόλεις, χωριά, σχεδόν ατομικά αγροκτήματα πού κάθε τόσο έρχονται σε επαφή με την πόλη των άλλων.

Paco Ignacio Taibo 2, «Στην ίδια πόλη υπό βροχή», σελ. 39 – 41, εκδόσεις ΑΓΡΑ, Αθήνα 2007, μετάφραση Κρίτων Ηλιόπουλος

Για μας τους εραστές της noir λογοτεχνίας η κρίση δημιουργεί μία ακόμη αμηχανία: Φτιάχνει ένα σκηνικό στην πόλη που τη σκοτεινιάζει, ένα σκηνικό βρώμας, σαπίλας και ταυτόχρονα μάχης και αγωνίας που φέρνει μπρός στα μάτια μας σκηνές βγαλμένες από τις σελίδες των αγαπημένων μας μυθιστορημάτων. Δεν ξέρεις πώς ακριβώς να νιώσεις να προσπαθήσεις να θαυμάσεις μια λογοτεχνική πραγματικότητα ή να οργιστείς και αηδιάσεις;

Μια βόλτα στο κέντρο της Αθήνας σε γεμίζει από αυτή την αβάσταχτη αμηχανία. Μια πόλη μες στην πόλη. Παράλληλες ζωές, παράλληλες εικόνες από ένα φιλμ noir που δεν είναι προϊόν καλλιτεχνικής μυθοπλασίας αλλά αποτέλεσμα της αρρωστημένης «δημιουργίας» των πολιτικών των μνημονίων. Το πρόβλημα είναι ότι στη δική μας ιστορία δεν υπάρχει ένας Πέπε Καρβάλιο ή ένας  Έκτορ Μπελασκοαράν Σάυν να ξετυλίξει το κουβάρι της βρωμιάς και να φέρει την κάθαρση. Είμαστε εγκλωβισμένοι στις πρώτες σελίδες του μυθιστορήματος όπου συντελείται το έγκλημα και οι «κακοί» της ιστορίας προς το παρόν θριαμβεύουν. Μοιάζουμε να έχουμε χάσει το δρόμο προς τις τελευταίες σελίδες, τη λύση του μυστηρίου, και βολοδέρνουμε στη σκηνή του εγκλήματος μην ξέροντας τι να κάνουμε με το πτώμα και σε ποιόν να αναθέσουμε τη διαλεύκανση του φόνου.

Συνέχεια

«Χρόνια πολλά και του χρόνου σπίτια μας…»

venceremosΜε αυτή την ευχή υποδέχονταν το νέο χρόνο και κάθε άλλη γιόρτή οι εξόριστοι και φυλακισμένοι κομμουνιστές στα «πέτρινα χρόνια».

Χθες γιορτάσαμε με πολύ ποτό και κέφι τα γενέθλια δυο πολύ αγαπημένων μου ανθρώπων. Περάσαμε πολύ ωραία και προφανώς σε καμία των περιπτώσεων δε δικαιούμαστε παρά τις σημερινές δυσκολίες ούτε στο ελάχιστο να παρομοιάσουμε τη δική μας κατάσταση με αυτή των χιλιοκυνηγημένων αγωνιστών του παρελθόντος. Παρόλα αυτά όμως τολμώ να διαπράξω την «ύβρη» να δανειστώ την ευχή του τότε για το σήμερα. Μια τέτοια «ύβρη» όμως χρήζει αν μη τι άλλο πολύ συγκεκριμένης τεκμηρίωσης. Εξηγούμαι λοιπόν.

Συνέχεια

Οι κυριακάτικες βόλτες είναι μέρος της εκδίκησης μας…

Κι ήθελε ακόμη πολύ φως να ξημερώσει
όμως εγώ δεν παραδέχτηκα την ήττα,
έβλεπα τώρα πόσα κρυμμένα τιμαλφή έπρεπε να σώσω
πόσες φωλιές νερού να συντηρήσω μέσα στις φλόγες.

Μανώλης Αναγνωστάκης

Χθες ήταν Κυριακή. Μια βροχερή χειμωνιάτικη Κυριακή. Τι νόημα μπορούν να έχουν οι Κυριακές στην εποχή της βαρυχειμωνιάς άραγε; Όταν οι περισσότεροι γύρω μας είναι άνεργοι, άφραγκοι και στριμωγμένοι μπορούμε να χαρούμε την Κυριακή; Κι όμως ακόμα και μέσα στο χειμώνα της κρίσης, της απογοήτευσης και του στριμώγματος οι Κυριακές μας δείχνουν ότι ακόμα υπάρχει φως στο τούνελ…

Συνέχεια